มะตาด | Chulta or Dillenia
(Dillenia indica L.)
ไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงใหญ่ สูง 10–15 เมตร ใบเดี่ยวเรียงเวียน รูปรีหรือรูปขอบขนานแกมรูปหอก ขนาดใหญ่ 15–30 ซม. ปลายใบแหลม โคนใบสอบ ขอบใบหยักฟันเลื่อยถี่ เส้นใบเด่นชัด ดอกเดี่ยวขนาดใหญ่ สีขาว มีกลีบดอก 5 กลีบ เกสรเหลือง ออกตามซอกใบหรือปลายกิ่ง ผลมีขนาดใหญ่ เส้นผ่านศูนย์กลาง 10–12 ซม. ลักษณะกลมแบน ผิวหนาแข็ง สีเขียวเข้ม เมื่อแก่จัดเปลี่ยนเป็นเหลือง เนื้อในเป็นแผ่นบาง ๆ ฉ่ำน้ำ มีเมล็ดแข็งจำนวนมาก พบทั่วไปในป่าดิบชื้นและป่าดิบแล้งทางภาคเหนือ ภาคตะวันออก และภาคใต้ของประเทศไทย รวมทั้งในอินเดีย บังกลาเทศ ศรีลังกา เมียนมา ลาว เวียดนาม และมาเลเซีย
A medium to large evergreen tree, 10–15 m tall. Leaves are simple, alternate, large (15–30 cm long), oblong to lanceolate, apex acute, base tapering, with sharply serrated margins and prominent veins. Flowers are solitary, large, white, five-petaled, with numerous yellow stamens, borne axillary or terminal. Fruits are large, globose, green turning yellow when mature, with a thick, hard rind; pulp is fleshy, acidic, and filled with numerous hard seeds. Commonly found in moist evergreen and semi-evergreen forests, prevalent in northern, eastern, and southern Thailand, also distributed across India, Bangladesh, Sri Lanka, Myanmar, Laos, Vietnam and Malaysia.
ประโยชน์:
ผลใช้ปรุงอาหาร เช่น แกงส้ม แกงเลียง แกงเผ็ด มีรสเปรี้ยวฝาด
เนื้อผลใช้ทำแยม น้ำผลไม้ ดอง หรือแช่อิ่ม
ผลและเปลือกมีสรรพคุณสมุนไพร บำรุงธาตุ ขับเสมหะ แก้ไอ
เมล็ดมีน้ำมันใช้ทำสบู่และยารักษาโรคผิวหนัง
ปลูกเป็นไม้ประดับและให้ร่มเงา
Benefits:
Fruits used in cooking (curries, soups) for sour flavor.
Pulp processed into jams, juices, pickles, or preserves.
Fruits and bark used in traditional medicine for digestion, expectorant, and cough remedies.
Seeds yield oil used in soap-making and for treating skin ailments.
Cultivated as an ornamental and shade tree.
